13 grudnia 1981 roku to data, która na zawsze pozostanie symbolem walki o wolność i represji w Polsce. W 43. rocznicę wprowadzenia stanu wojennego w Białymstoku odbyły się uroczystości upamiętniające ofiary tamtego okresu, z udziałem przedstawicieli władz oraz świadków historii.
Uczczenie pamięci w Białymstoku
W piątek, 13 grudnia, mieszkańcy Białegostoku zgromadzili się przy kluczowych miejscach pamięci, takich jak Pomnik Solidarności przy kościele św. Kazimierza, tablica przy ul. Lipowej 20 oraz pomnik bł. ks. Jerzego Popiełuszki. Marszałek województwa Łukasz Prokorym złożył kwiaty i zapalił znicze w hołdzie dla ofiar komunistycznych represji.
Podczas swojego przemówienia podkreślił wagę odwagi członków NSZZ „Solidarność”:
– To jest historia, o której ja osobiście uczyłem się z książek, ale dzięki takim osobom, jak obecny tutaj z nami pan senator Marczuk, świadek tamtych wydarzeń, możemy o tej historii uczyć się na żywo. Dziękujemy wszystkim, którzy wówczas działali w „Solidarności”, bo dzięki ich odwadze mamy teraz wolną i niepodległą Polskę – mówił marszałek.
Wspomnienia świadka historii
Podczas uroczystości głos zabrał Stanisław Marczuk, uczestnik demokratycznej opozycji w PRL i senator IV kadencji. Przywołał wydarzenia z dnia wprowadzenia stanu wojennego:
– W dniu wprowadzenia stanu wojennego przebywałem w Sopocie na obradach związku NSZZ „Solidarność”, które trwały do północy. W środku nocy uzbrojona milicja wkroczyła do naszego pokoju w hotelu i nas legitymowała. Cały hotel był otoczony oddziałami ZOMO – wspominał.
Czym był stan wojenny?
Stan wojenny w Polsce, ogłoszony 13 grudnia 1981 roku przez Wojskową Radę Ocalenia Narodowego, miał na celu stłumienie opozycji demokratycznej, zwłaszcza NSZZ „Solidarność”. Pod pretekstem „ochrony państwa przed destabilizacją” wprowadzono drastyczne ograniczenia praw obywatelskich.
Najważniejsze represje to:
- internowanie ponad 10 tysięcy osób,
- wprowadzenie godziny milicyjnej,
- cenzura korespondencji,
- ograniczenie swobody zgromadzeń i przemieszczania się.
Stan wojenny zakończył się 22 lipca 1983 roku, pozostawiając głębokie rany w polskim społeczeństwie.